Puszyna, st. 7 to niewielki obiekt w typie motte, położony na skraju doliny cieku Pieśna Woda. Ma postać kopca o średnicy około 15 m. Podczas badań archeologicznych odkryto fundamenty budynku z otoczaków łączonych gliną. W trakcie badań pozyskano też fragmenty ceramiki datowane na X-XII oraz XIV-XV w.
| Lokalizacja | woj. opolskie, pow. nyski, gm. Korfantów |
|---|---|
| Współrzędne | 50.459006, 17.6401164 |
| Obszar AZP | 94-34 |
| Chronologia | wczesne średniowiecze, pełne średniowiecze, późne średniowiecze |
| Autorzy | Maria Legut-Pintal, Dominik Nowakowski |
| Data udostępnienia | 29.12.2025 |
Jak cytować?
Opis
Przynależność administracyjna i toponomastyka
- Współczesna: gmina Korfantów, pow. nyski, woj. opolskie.
- Historyczne jednostki administracyjne: księstwo opolskie.
- Nazwy historyczne: Puszyna (niem. Puschine); Mbl. 3250.
Lokalizacja
Grodzisko w Puszynie zlokalizowane jest ok. 1 km na wschód od zabudowań wsi Puszyna i ok. 1 km na zachód od zabudowań wsi Piechocice. Stanowisko położone jest na skraju doliny cieku Pleśna Woda, na wysokości ok. 196-198 m n.p.m. Relikty założenia mają postać kopca o średnicy ok. 15 m u podstawy, odciętego od krawędzi terasy fosą.
Wybór źródeł do dziejów miejscowości i dóbr ziemskich
Obiekt może być związany z nieznaną z nazwy, zanikłą wsią lub folwarkiem.
Historia badań
Stanowisko znane było już w okresie przedwojennym, a badania powierzchniowe prowadził tu w 1933 r. G. Raschke. W okresie powojennym badania powierzchniowe przeprowadził I. Kuźniewski w 1953 r. Badania sondażowe prowadzili J. Kaźmierczyk, K. Spychała i S. Wuszkan w 1985 r. W wykopie założonym na majdanie, na głębokości 0,7 m, odsłonięto ławy fundamentowe o szerokości 1,0 m i 1,5 m, przebiegające w odległości 4 m od siebie, zbudowane z kamieni polnych spajanych gliną. W sąsiedztwie ławy fundamentowej zalegała warstwa spalenizny o znacznej miąższości, interpretowana jako pozostałość naziemnej, drewnianej części budynku. W obrębie fundamentów odsłonięto piwniczkę, wewnątrz której znajdował się płaski kamień narzutowy o wymiarach 0,75 x 1,15 m. Ceramikę pochodzącą z badań datowano na X-XII oraz XIV-XV w. Badania weryfikacyjne w ramach AZP prowadził M. Furmanek w 2003 r.
Opis i stan zachowania
Stanowisko składa się z nasypu w kształcie ściętego ostrosłupa o średnicy ok. 15 m, nadsypanego materiałem pochodzącym z kopania fosy. Górna część jest wyniesiona maksymalnie na 2 m, ma rzut zbliżony do kwadratu o boku ok. 6 m. Kopiec otacza fosa o szerokości ok. 5 m. Obiekt leży na krawędzi doliny cieku Pleśnej Wody, pierwotnie podmokłej i z meandrującym ciekiem, obecnie uregulowanym. Na cieniowanym modelu reliefu widoczne są liczne ślady działalności związanej z melioracją terenu (rowy melioracyjne). Na południe i na północ od stanowiska znajdują się dwie groble dawnych stawów. Obecnie zalesiony teren był dawniej użytkowany rolniczo, o czym świadczą ślady orki. Na wzniesieniach, na wschód od obiektu, widoczne są wyrobiska lub kamieniołomy. U podstawy nasypu przebiega rów ciągnący się wzdłuż doliny na północ, prawdopodobnie dawna droga lub młynówka.
Chronologia: X-XII oraz XIV-XV w. (ceramika); stanowisko wydatowano na XIV-XV w.
Literatura
Konkretne wzmianki (wybór): Kaźmierczyk, Macewicz, Wuszkan 1977, s. 415; Nowakowski 2017, s. 401-402.
Studia i materiały do osadnictwa Opolszczyzny wczesnośredniowiecznej Book
Opole, 1977.
Śląskie obiekty typu motte. Studium archeologiczno-historyczne Book
2017.
Ilustracje
![PUSZYNA, st. 7, fragment mapy Messtischblatt nr 3250, z zaznaczoną lokalizacją grodziska (oprac. M. Legut-Pintal, Katalog Zamków i Dworów Obronnych Śląska [https://zamki.pwr.edu.pl/]. Licencja: CC BY-NC 4.0 [https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0/])](https://zamki.pwr.edu.pl/wp-content/uploads/2026/01/1_puszyna_mapa.jpg)
![PUSZYNA, st. 7, model cieniowanego reliefu (shaded relief model) otoczenia stanowiska (oprac. M. Legut-Pintal, Katalog Zamków i Dworów Obronnych Śląska [https://zamki.pwr.edu.pl/]. Licencja: CC BY-NC 4.0 [https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0/])](https://zamki.pwr.edu.pl/wp-content/uploads/2026/01/2_Puszyna_kontekst.jpg)
![PUSZYNA, st. 7, cieniowany model reliefu (315˚ i 75˚), svf, (oprac. M. Legut-Pintal, Katalog Zamków i Dworów Obronnych Śląska [https://zamki.pwr.edu.pl/]. Licencja: CC BY-NC 4.0 [https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0/])](https://zamki.pwr.edu.pl/wp-content/uploads/2026/01/3_Puszyna_nmt.jpg)
![PUSZYNA, st. 7, plan warstwicowy otoczenia stanowiska (oprac. M. Legut-Pintal, Katalog Zamków i Dworów Obronnych Śląska [https://zamki.pwr.edu.pl/]. Licencja: CC BY-NC 4.0 [https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0/])](https://zamki.pwr.edu.pl/wp-content/uploads/2026/01/4.puszyna_poziomice01-1024x751.jpg)
![PUSZYNA, st. 7, widok 3D na podstawie cieniowanego modelu reliefu (oprac. M. Legut-Pintal, Katalog Zamków i Dworów Obronnych Śląska [https://zamki.pwr.edu.pl/]. Licencja: CC BY-NC 4.0 [https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0/])](https://zamki.pwr.edu.pl/wp-content/uploads/2026/01/5_Puszyna_3D.jpg)
![PUSZYNA, st. 7, cieniowany model reliefu (315˚ i 75˚), svf, (oprac. M. Legut-Pintal, Katalog Zamków i Dworów Obronnych Śląska [https://zamki.pwr.edu.pl/]. Licencja: CC BY-NC 4.0 [https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0/])](https://zamki.pwr.edu.pl/wp-content/uploads/2026/01/3_Puszyna_nmt-300x225.jpg)
![PUSZYNA, st. 7, fragment mapy Messtischblatt nr 3250, z zaznaczoną lokalizacją grodziska (oprac. M. Legut-Pintal, Katalog Zamków i Dworów Obronnych Śląska [https://zamki.pwr.edu.pl/]. Licencja: CC BY-NC 4.0 [https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0/])](https://zamki.pwr.edu.pl/wp-content/uploads/2026/01/1_puszyna_mapa-300x129.jpg)
![PUSZYNA, st. 7, model cieniowanego reliefu (shaded relief model) otoczenia stanowiska (oprac. M. Legut-Pintal, Katalog Zamków i Dworów Obronnych Śląska [https://zamki.pwr.edu.pl/]. Licencja: CC BY-NC 4.0 [https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0/])](https://zamki.pwr.edu.pl/wp-content/uploads/2026/01/2_Puszyna_kontekst-300x225.jpg)
![PUSZYNA, st. 7, plan warstwicowy otoczenia stanowiska (oprac. M. Legut-Pintal, Katalog Zamków i Dworów Obronnych Śląska [https://zamki.pwr.edu.pl/]. Licencja: CC BY-NC 4.0 [https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0/])](https://zamki.pwr.edu.pl/wp-content/uploads/2026/01/4.puszyna_poziomice01-300x220.jpg)
![PUSZYNA, st. 7, widok 3D na podstawie cieniowanego modelu reliefu (oprac. M. Legut-Pintal, Katalog Zamków i Dworów Obronnych Śląska [https://zamki.pwr.edu.pl/]. Licencja: CC BY-NC 4.0 [https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0/])](https://zamki.pwr.edu.pl/wp-content/uploads/2026/01/5_Puszyna_3D-300x156.jpg)
![RUDZICZKA, st. 1, model cieniowanego reliefu stanowiska stanowiska (oprac. M. Legut-Pintal, Katalog Zamków i Dworów Obronnych Śląska [https://zamki.pwr.edu.pl/]. Licencja: CC BY-NC 4.0 [https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0/])](https://zamki.pwr.edu.pl/wp-content/uploads/2026/01/3_Rudziczka1_nmt-300x211.jpg)

![RUDZICZKA, st. 3, model cieniowanego reliefu stanowiska (oprac. M. Legut-Pintal, Katalog Zamków i Dworów Obronnych Śląska [https://zamki.pwr.edu.pl/]. Licencja: CC BY-NC 4.0 [https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0/])](https://zamki.pwr.edu.pl/wp-content/uploads/2026/01/3_Rudziczka3_nmt-300x213.jpg)
![PRZECHÓD, st. 1, model cieniowanego reliefu (cieniowanie i SVF) stanowiska (oprac. M. Legut-Pintal, Katalog Zamków i Dworów Obronnych Śląska [https://zamki.pwr.edu.pl/]. Licencja: CC BY-NC 4.0 [https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0/])](https://zamki.pwr.edu.pl/wp-content/uploads/2026/01/3_Przechod_nmt_svf-300x225.jpg)