Wierzbna-Góra Strzelnicza (gm. Żarów), motte (nieistniejący)

WIERZBNA, Góra Strzelecka, stan współczesny, 2005 (fot. A. Boguszewicz)

Pozostałości średniowiecznego założenia obronnego typu motte położone są na szczycie dominującego nad wsią wzniesienia, znanego jako Góra Strzelnicza, Szwedzkie lub Wierzbnieńskie Szańce. Choć dotąd uważano, że obiekt został całkowicie zniszczony podczas II wojny światowej w wyniku wykucia w skale stanowisk artyleryjskich, analiza danych z …

Więcej…

Wierzbna (gm. Żarów), pałac

10 WIERZBNA, pałac opacki od południa, 2005 (fot. M Bogdała)

Zespół rezydencjonalny Wierzbnów, usytuowany na krawędzi terasy doliny Bystrzycy, stanowił od XIII wieku centrum dóbr rodowych z kościołem i karczmą. W jego obrębie zachowała się kamienna wieża mieszkalna, której początki sięgają drugiej połowy XIII wieku. W XIV wieku dobra przeszły w ręce cystersów krzeszowskich. …

Więcej…

Wierzbna-Skałka (gm. Żarów), zamek (nieistniejący)

WIERZBNA-Skałka, widok obecny (fot. M. Chorowska)

Wierzbna – Skałka (Burgberg) było to jednoczłonowe założenie obronne na skalistym cyplu doliny Bystrzycy, o owalnym zarysie, otoczony systemem wałów i fos. Wzniesiony w trzeciej ćwierci XIII wieku jako siedziba rycerska rodu Wierzbnów– jednej z najstarszych rodzin możnowładczych Śląska. Użytkowany do przełomu XIII i …

Więcej…

Jędrzychów (gm. Polkowice), zamek (ruina)

JĘDRZYCHÓW, Widok od wschodu na budynek wieżowy i kamienne partie muru obronnego zamku. Korona muru została nadbudowana cegłą w XIX w. (fot. M. Chorowska)

Obiekt w Jędrzychowie to dawny zamek książęcy z wieżą mieszkalną na kopcu, wzniesioną w 1 tercji XIV w. Założenie nizinne, nieregularne, pierwotnie dwuczłonowe przekształcony ok. poł. XVIII w. na ewangelicki zbór. Oprócz wieży z wykuszem kaplicznym zamek główny posiadał system obronny z podwójnym pierścieniem …

Więcej…

Ciechanowice (gm. Marciszów), pałac

CIECHANOWICE, pałac w Ciechanowicach, 2024 (fot. Artur Kwaśniewski, Katalog Zamków i Dworów Obronnych Śląska [https://zamki.pwr.edu.pl/]. Licencja: CC BY-NC 4.0 [https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0/])

Pałac w Ciechanowicach to dawna siedziba rycerska ukształtowana pod koniec średniowiecza, przekształcona w renesansowy dwór Reichenbachów i w XVIII w. w barokową rezydencję rodu von Schweinitz. Usytuowany na wysokim brzegu Bobru, w centrum dawnej wsi łanowej, zachował relikty wszystkich faz – od murów późnośredniowiecznych, …

Więcej…

Świebodzice, zamek (nieistniejący)

Świebodzice, wieżowy budynek przy dawnej Bramie Świdnickiej, dostawiony do murów miejskich – widok od strony południowej, stan z 2007

Średniowieczny dwór w Świebodzicach, utożsamiany z rezydencją książęcą Bolka II, wznosił się przy murach miejskich, tuż obok Bramy Świdnickiej. Budowla o charakterze wieżowym, której relikty zachowane są do dziś w strukturze miasta, pełniła w XIV w. funkcję jednego z najważniejszych ośrodków władzy księcia świdnickiego …

Więcej…

Struga (gm. Stare Bogaczowice), dwór obronny

STRUGA, pałac, widok od strony wsch, 2025 (fot. M. Chorowska)

Pałac w Strudze posiada metrykę sięgającą XIV w.; w XV w. rozbudowany w kierunku płn.-wsch wzdłuż istniejącego muru obronnego, a w XVI w. (od lat 40.) co najmniej trzykrotnie i dekorowany spektakularnymi renesansowymi polichromiami. W obecnej postaci jest efektem późnobarokowej przebudowy bryły i zmiany …

Więcej…

Wałbrzych-Lubiechów, motte (relikty)

Wałbrzych Lubiechów, spichlerz z XVIII w. na miejscu dworu na kopcu z XV w.

W dzisiejszym Lubiechowie, dzielnicy Wałbrzycha, zachował się kopiec–motte z mokrą fosą – namacalny ślad średniowiecznej siedziby miejscowego rycerstwa. Szczyt nasypu zajmuje spichlerz z XVIII wieku, ale przy północnej krawędzi widać kamienny narożnik wcześniejszej zabudowy. Założenie łączy się prawdopodobnie z rodziną von Rohnau znaną ze …

Więcej…

Kamienna Góra–Grodztwo, dwór obronny Kreppelhof (ruina)

Ruiny dworu obronnego (później nowożytnego zamku) dawnego majątku Kreppelhof w dzielnicy Grodztwo. Rezydencja usytuowana na terasie zalewowej Bobru, rozbudowywana od XVI w. jako siedziba Schoffów-Gotschów, przez kolejne stulecia była świadectwem ambicji elit śląskich. Renesansowy zamek z bogatą dekoracją portali i unikatową galerią komunikacyjną należał do najciekawszych …

Więcej…

Kamienna Góra, zamek (nieistniejący)

KAMIENNA GÓRA, założenia mieszkalno-obronne na mapie Messtischblatt, ark. 5262 Landeshut, wyd. w 1937 r.: 1 – zamek książęcy na Górze Zamkowej (Burgberg), 2 – dwór obronny Grodztwo (Kreppelhof) (opr. P. Błoniewski)

Tajemnicza, kresowa twierdza w dolinie Bobru i Zadrny, nazywana „sudecką Troją”, powstała w końcu XIII w. przy szlaku do Czech, zapewne dla nadzorowania postępów akcji kolonizacyjnej oraz ochrony fundowanego w 1292 r. opactwa cysterskiego w Krzeszowie. W 1348 r. mogła być świadkiem słynnego „trojańskiego” podstępu księcia Bolka II Małego, który odzyskał wówczas Kamienną …

Więcej…