Zespół rezydencjonalny Wierzbnów, usytuowany na krawędzi terasy doliny Bystrzycy, stanowił od XIII wieku centrum dóbr rodowych z kościołem i karczmą. W jego obrębie zachowała się kamienna wieża mieszkalna, której początki sięgają drugiej połowy XIII wieku. W XIV wieku dobra przeszły w ręce cystersów krzeszowskich. …
![CIECHANOWICE, pałac w Ciechanowicach, 2024 (fot. Artur Kwaśniewski, Katalog Zamków i Dworów Obronnych Śląska [https://zamki.pwr.edu.pl/]. Licencja: CC BY-NC 4.0 [https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0/])](https://zamki.pwr.edu.pl/wp-content/uploads/2025/09/ciechanowice-1.jpg)
Pałac w Ciechanowicach to dawna siedziba rycerska ukształtowana pod koniec średniowiecza, przekształcona w renesansowy dwór Reichenbachów i w XVIII w. w barokową rezydencję rodu von Schweinitz. Usytuowany na wysokim brzegu Bobru, w centrum dawnej wsi łanowej, zachował relikty wszystkich faz – od murów późnośredniowiecznych, …
Pałac w Strudze posiada metrykę sięgającą XIV w.; w XV w. rozbudowany w kierunku płn.-wsch wzdłuż istniejącego muru obronnego, a w XVI w. (od lat 40.) co najmniej trzykrotnie i dekorowany spektakularnymi renesansowymi polichromiami. W obecnej postaci jest efektem późnobarokowej przebudowy bryły i zmiany …
Ruiny dworu obronnego (później nowożytnego zamku) dawnego majątku Kreppelhof w dzielnicy Grodztwo. Rezydencja usytuowana na terasie zalewowej Bobru, rozbudowywana od XVI w. jako siedziba Schoffów-Gotschów, przez kolejne stulecia była świadectwem ambicji elit śląskich. Renesansowy zamek z bogatą dekoracją portali i unikatową galerią komunikacyjną należał do najciekawszych …
![SZCZEPANÓW, dwór dolny na NMT (opr. Piotr Błoniewski, Katalog Zamków i Dworów Obronnych Śląska [https://zamki.pwr.edu.pl/]. Licencja: CC BY-NC 4.0 [https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0/])](https://zamki.pwr.edu.pl/wp-content/uploads/2025/06/3-szczepanow-03.jpg)
Grodzisko stożkowate w Szczepanowie z reliktami siedziby rycerskiej, położone na zarośniętej łące we wschodniej części wsi, przy dawnym folwarku, za rzeką Czarną Wodą. Obiekt usytuowany na wyspie otoczonej nawodnioną fosą, dostępny jedynie od strony zachodniej. Zachowany kopiec z wyraźnym wałem ziemnym i reliktami fosy …
![SZCZEPANÓW, widok na ruiny pałacu od strony płd.-zach., 2017 r. (fot. Piotr Błoniewski, Katalog Zamków i Dworów Obronnych Śląska [https://zamki.pwr.edu.pl/]. Licencja: CC BY-NC 4.0 [https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0/])](https://zamki.pwr.edu.pl/wp-content/uploads/2025/06/7-Widok-na-ruiny-palacu-od-strony-pld.-zach.-fot.-PB-2017.jpg)
Dwór górny w Szczepanowie to przykład ewolucji siedziby rycerskiej – od obronnej wieży mieszkalnej z pierwszej połowy XIV wieku po rozbudowaną, piętrową rezydencję z późnego średniowiecza. Jej relikty, przekształcone później w barokowy pałacyk, zachowały w murach czytelne świadectwa kolejnych faz rozbudowy, obejmujące zarówno konstrukcje …
Nieistniejący dziś dwór w Gniewkowie był przez kilka stuleci siedzibą lokalnego majątku ziemskiego. Usytuowany w pobliżu kościoła parafialnego i otoczony fosą, pełnił funkcję obronno-rezydencjonalną co najmniej od XIV wieku. W kolejnych wiekach był przebudowywany i rozbudowywany, aż do ostatecznej rozbiórki w 1977 roku. Zachowane …
Dawna siedziba rycerska w Pastuchowie to przykład średniowieczno-renesansowego dworu obronnego. W obrębie tzw. „majątku górnego” (Oberhof) do dziś przetrwała wieża mieszkalna z połowy XIV wieku, ujęta w późniejsze skrzydła mieszkalne z XVI stulecia. Na północnych krańcach wsi znajdują się także relikty drugiego dworu – …
![KĄTKI, widok na pałac od frontu, 2023 (fot. P. Błoniewski , Katalog Zamków i Dworów Obronnych Śląska [https://zamki.pwr.edu.pl/]. Licencja: CC BY-NC 4.0 [https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0/])](https://zamki.pwr.edu.pl/wp-content/uploads/2025/04/4-Katki-palac-od-frontu-stan-2023.jpg)
Pałac w Kątkach stanowił pierwotnie folwark książęcy Bolka II i Agnieszki, jeden z dwóch odnotowanych we wsi w XIV wieku. Pod koniec tego stulecia przeszedł w ręce rycerstwa. Ze względu na zachowane fragmenty XIV-wiecznych murów bywa utożsamiany z późniejszym dworem obronnym rodziny von Messenau …
Obiekt obronny w Wilkowie, o wymiarach około 38×60 m i usytuowany na skraju ostrej skarpy, stanowi cenną pozostałość kolonizacji z drugiej połowy XIII–początku XIV wieku. Źródłowe dokumenty potwierdzają, że teren należał pierwotnie do panów z Wierzbnej. Jego dzieje wpisują się w burzliwą historię administracyjną …
