Pieszyce – pałac

PIESZYCE, widok na fasadę pałacu (fot. A. Kwaśniewski)

W centrum Pieszyc, przy kościele, rozwinął się rozległy zespół rezydencjonalny, którego początki wiązane są ze średniowiecznym „dworem murowanym” wzmiankowanym w 1336 roku. W latach 1615–1617 powstał trójskrzydłowy pałac, następnie modernizowany w XVII i XVIII wieku. Założenie zachowało relikty fosy, dawnego „podzamcza”, muru oporowego z …

Więcej…

Pieszyce – motte (tzw. Rogalik)

PIESZYCE, gródek wg Numerycznego Modelu Terenu (opr. P. Błoniewski)

Średniowieczny gródek stożkowaty, nazywany Rogalikiem, znajduje się poza zwartą zabudową Pieszyc, na równinnym terenie po wschodniej stronie miejscowości. Założenie o zarysie zbliżonym do koła ma około 50 m średnicy. Jego centralną część otacza z trzech stron mokra fosa, osiągająca maksymalnie około 16 m szerokości. …

Więcej…

Pieszyce-Rościszów – zamek

PIESZYCE-ROŚCISZÓW, zamek Rościszów wg Numerycznego Modelu Terenu (opr. P. Błoniewski)

Pozostałości książęcego zamku na Górze Grodowej (Fortecznej) w Rościszowie tworzą rozległe, trójczłonowe założenie o powierzchni około 9000 m². Warownia, wzniesiona prawdopodobnie z inicjatywy Henryka IV Prawego w drugiej połowie XIII wieku, obejmowała górny zamek i dwa podzamcza chronione wałami, fosami oraz konstrukcjami drewniano-kamiennymi. Obiekt …

Więcej…

Olszany (gm. Strzegom) – motte

OLSZANY, zbliżenie dworu środkowego według Numerycznego Modelu Terenu (opr. P. Błoniewski)

W średniowiecznych Olszanach funkcjonowało co najmniej sześć majątków rycerskich z folwarkami. Jedną z rozpoznanych siedzib był dwór obronny typu motte w środkowej części wsi, po którym zachowały się czytelny kopiec, fosa oraz ślady wieży mieszkalnej. Obiekt można prawdopodobnie utożsamiać z „zamkiem” wzmiankowanym w 1391 …

Więcej…

Olszany (gm. Strzegom) – dwór górny

OLSZANY, portal balkonowy jako świadek przeszłości tego miejsca (fot. T. Dudziak 2026)

W Olszanach w średniowieczu znajdowało się co najmniej sześć majątków rycerskich z folwarkami, jednak tylko w trzech przypadkach można wskazać pozostałości zabudowy lub przynajmniej jej lokalizację. Jednym z nich było nowożytne założenie górne na południowo-zachodnim krańcu wsi, ukształtowane jako okazały zespół o cechach „bastejowego …

Więcej…

Wałbrzych-Podgórze – zamek Nowy Dwór

NOWY DWÓR, brama wjazdowa na zamek dolny (fot. A. Boguszewicz 2023)

Ruiny zamku Nowy Dwór znajdują się obecnie w granicach Wałbrzycha, w dzielnicy Podgórze (dawniej Podzamcze – Dittersbach). Jest to zamek górski wzniesiony na dość regularnym, dwuczłonowym planie dostosowanym do konfiguracji wzgórza. Warownia zajmuje cały grzbiet o długości około 140 m i składa się z …

Więcej…

Pietrzyków (gm. Dobromierz) – grodzisko

PIETRZYKÓW, plan obiektu wsch. (Boguszewicz 2010, s. 245, ryc. 201)

Wschodnie założenie obronne w Pietrzykowie to dwuczłonowa warownia typu motte położona na wydłużonym szczycie wzgórza. Odkryty materiał ceramiczny oraz elementy uzbrojenia wskazują na funkcjonowanie obiektu w dwóch fazach: od drugiej połowy XII do początku XIV wieku. Lokalizacja woj. dolnośląskie, pow. świdnicki, gm. Dobromierz Współrzędne …

Więcej…

Pietrzyków (gm. Dobromierz) – motte

PIETRZYKÓW, zachodnia część grodziska (fot. P. Błoniewski 2017)

Zachodnie założenie obronne typu motte w Pietrzykowie (grodzisko 1) to pozostałość wczesno- lub późnośredniowiecznej siedziby rycerskiej ulokowanej na stoku wzgórza nad wsią. Obiekt o planie owalnym, otoczony dwoma wałami i trzema fosami, był użytkowany prawdopodobnie na przełomie XIII i XIV wieku lub na początku …

Więcej…

Grzmiąca (gm. Głuszyca) – zamek Rogowiec

ROGOWIEC, wizualizacja zamku Rogowiec w XV w. (wg A. Boguszewicza oprac. M. Ginter)

Ruiny średniowiecznego zamku Rogowiec znajdują się na szczycie góry o tej samej nazwie, na zachód od wsi Grzmiąca. Warownia, wzniesiona na wysokości 864 m n.p.m., jest najwyżej położonym zamkiem w Polsce. Zachowane relikty obejmują zamek górny, międzymurze i rozległy zamek dolny. Lokalizacja woj. dolnośląskie, …

Więcej…

Wierzbna-Góra Strzelnicza (gm. Żarów) – motte

WIERZBNA, Góra Strzelecka, stan współczesny, 2005 (fot. A. Boguszewicz)

Pozostałości średniowiecznego założenia obronnego typu motte położone są na szczycie dominującego nad wsią wzniesienia, znanego jako Góra Strzelnicza, Szwedzkie lub Wierzbnieńskie Szańce. Choć dotąd uważano, że obiekt został całkowicie zniszczony podczas II wojny światowej w wyniku wykucia w skale stanowisk artyleryjskich, analiza danych z …

Więcej…