Pieszyce – motte (tzw. Rogalik)

PIESZYCE, gródek wg Numerycznego Modelu Terenu (opr. P. Błoniewski)

Średniowieczny gródek stożkowaty, nazywany Rogalikiem, znajduje się poza zwartą zabudową Pieszyc, na równinnym terenie po wschodniej stronie miejscowości. Założenie o zarysie zbliżonym do koła ma około 50 m średnicy. Jego centralną część otacza z trzech stron mokra fosa, osiągająca maksymalnie około 16 m szerokości. …

Więcej…

Pieszyce-Rościszów – zamek

PIESZYCE-ROŚCISZÓW, zamek Rościszów wg Numerycznego Modelu Terenu (opr. P. Błoniewski)

Pozostałości książęcego zamku na Górze Grodowej (Fortecznej) w Rościszowie tworzą rozległe, trójczłonowe założenie o powierzchni około 9000 m². Warownia, wzniesiona prawdopodobnie z inicjatywy Henryka IV Prawego w drugiej połowie XIII wieku, obejmowała górny zamek i dwa podzamcza chronione wałami, fosami oraz konstrukcjami drewniano-kamiennymi. Obiekt …

Więcej…

Olszany (gm. Strzegom) – motte

OLSZANY, zbliżenie dworu środkowego według Numerycznego Modelu Terenu (opr. P. Błoniewski)

W średniowiecznych Olszanach funkcjonowało co najmniej sześć majątków rycerskich z folwarkami. Jedną z rozpoznanych siedzib był dwór obronny typu motte w środkowej części wsi, po którym zachowały się czytelny kopiec, fosa oraz ślady wieży mieszkalnej. Obiekt można prawdopodobnie utożsamiać z „zamkiem” wzmiankowanym w 1391 …

Więcej…

Olszany (gm. Strzegom) – dwór górny

OLSZANY, portal balkonowy jako świadek przeszłości tego miejsca (fot. T. Dudziak 2026)

W Olszanach w średniowieczu znajdowało się co najmniej sześć majątków rycerskich z folwarkami, jednak tylko w trzech przypadkach można wskazać pozostałości zabudowy lub przynajmniej jej lokalizację. Jednym z nich było nowożytne założenie górne na południowo-zachodnim krańcu wsi, ukształtowane jako okazały zespół o cechach „bastejowego …

Więcej…

Wałbrzych-Podgórze – zamek Nowy Dwór

NOWY DWÓR, brama wjazdowa na zamek dolny (fot. A. Boguszewicz 2023)

Ruiny zamku Nowy Dwór znajdują się obecnie w granicach Wałbrzycha, w dzielnicy Podgórze (dawniej Podzamcze – Dittersbach). Jest to zamek górski wzniesiony na dość regularnym, dwuczłonowym planie dostosowanym do konfiguracji wzgórza. Warownia zajmuje cały grzbiet o długości około 140 m i składa się z …

Więcej…

Lubawka – zamek książęcy

LUBAWKA, miejscowość na mapie typu Metischblatt (oprac. R. Biel)

Hipotetyczny zamek książęcy w Lubawce nie jest potwierdzony ani przez średniowieczne źródła pisane, ani przez rozpoznane relikty terenowe. Pewna jest natomiast wzmianka z 1369 roku o murowanym, kamiennym dworze przylegającym do dziedzicznego wójtostwa, którego lokalizacja i ewentualne cechy obronne pozostają nieustalone. Lokalizacja woj. dolnośląskie, …

Więcej…

Piotrowice Świdnickie (gm. Jaworzyna Śląska) – zamek

PIOTROWICE ŚWIDNICKIE, dwór w widoku z południa, 2023 r. (fot. M. Bogdała)

Zespół dworski w Piotrowicach Świdnickich usytuowany jest w północnej części wsi, prawdopodobnie jako druga siedziba pańska na jej terenie. Obronna rezydencja, wzniesiona w 2. połowie XVI wieku przez Jakuba Zedlitza, ma rzut zbliżony do kwadratu, cztery narożne baszty alkierzowe i była otoczona fosą. Lokalizacja …

Więcej…

Sieniawka (gm. Łagiewniki) – dwór dolny (ryglowy)

SIENIAWKA, dolny dwór w widoku bocznym (fot. M. Bogdała 2024)

Sieniawka to wieś z dwoma dworami, dolnym i górnym. Dwór dolny, zbudowany w obrębie folwarku zwanego Niedervorwerk w 1678 roku przez administratorów wrocławskiego zakonu jezuitów, powstał na starszym majdanie okolonym fosą. Jest jednym z nielicznych na Śląsku przykładów budowli dworskiej o konstrukcji słupowo-ryglowej. Po …

Więcej…

Roztoka (gm. Dobromierz) – zamek

ROZTOKA, zamek w widoku od południa (fot. P. Błoniewski)

Średniowieczny zamek rycerski z wieżą, murem obronnym i podzamczem, a w czasach nowożytnych rezydencja arystokratyczna, która we wszystkich okresach swego istnienia eksponowała dookolną fosę, dobitny atrybut warownej przeszłości i zamkowej formuły. Jej przebudowę z około 1720 roku można uznać za późną realizację formuły palazzo …

Więcej…

Stoszów (gm. Łagiewniki) – dwór

STOSZÓW, dwór z lotu ptaka. STOSZÓW, Widok fasady od strony mostu (fot. M Chorowska, 2023)(fot. PB 2023)

Dwór obronny we wsi, położony w bliskim sąsiedztwie kościoła, w swej pierwotnej postaci był reprezentatywnym przykładem siedziby rycerskiej typu motte, z wieżą na kopcu oblanym wodami fosy i stawu. Jego obecnie trójskrzydłowa bryła w dużym stopniu zachowała się w stanie z początku XVII wieku. …

Więcej…