Tajemnicza, kresowa twierdza w dolinie Bobru i Zadrny, nazywana „sudecką Troją”, powstała w końcu XIII w. przy szlaku do Czech, zapewne dla nadzorowania postępów akcji kolonizacyjnej oraz ochrony fundowanego w 1292 r. opactwa cysterskiego w Krzeszowie. W 1348 r. mogła być świadkiem słynnego „trojańskiego” podstępu księcia Bolka II Małego, który odzyskał wówczas Kamienną …
Nieistniejący dziś zamek w Rogowie Sobóckim to dawny dwór obronny, w XIX wieku rozbudowany do postaci romantycznej rezydencji. Stał w dolinie Młynówki, w pobliżu kościoła św. Jana Chrzciciela; był otoczony murem i fosą. Ostatecznie miał plan litery „L” (skrzydło północne dwutraktowe, trzykondygnacyjne; w osi skrzydła zachodniego wieża bramna). Zniszczony w 1945 roku, wyburzony w 1972; od 2011 roku prowadzone …
Ruiny pałacu w Grodziszczu to ślad złożonej historii rezydencji wiejskiej, która od późnego średniowiecza przechodziła wielokrotne przekształcenia strukturalne i funkcjonalne. Choć pozbawiona dziś detalu architektonicznego, budowla zachowała czytelny układ trójskrzydłowy i relikty rozwiązań renesansowych i barokowych, świadczące o ambicjach jej właścicieli. Lokalizacja woj. dolnośląskie, …
![SZCZEPANÓW, dwór dolny na NMT (opr. Piotr Błoniewski, Katalog Zamków i Dworów Obronnych Śląska [https://zamki.pwr.edu.pl/]. Licencja: CC BY-NC 4.0 [https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0/])](https://zamki.pwr.edu.pl/wp-content/uploads/2025/06/3-szczepanow-03.jpg)
Grodzisko stożkowate w Szczepanowie z reliktami siedziby rycerskiej, położone na zarośniętej łące we wschodniej części wsi, przy dawnym folwarku, za rzeką Czarną Wodą. Obiekt usytuowany na wyspie otoczonej nawodnioną fosą, dostępny jedynie od strony zachodniej. Zachowany kopiec z wyraźnym wałem ziemnym i reliktami fosy …
![SZCZEPANÓW, widok na ruiny pałacu od strony płd.-zach., 2017 r. (fot. Piotr Błoniewski, Katalog Zamków i Dworów Obronnych Śląska [https://zamki.pwr.edu.pl/]. Licencja: CC BY-NC 4.0 [https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0/])](https://zamki.pwr.edu.pl/wp-content/uploads/2025/06/7-Widok-na-ruiny-palacu-od-strony-pld.-zach.-fot.-PB-2017.jpg)
Dwór górny w Szczepanowie to przykład ewolucji siedziby rycerskiej – od obronnej wieży mieszkalnej z pierwszej połowy XIV wieku po rozbudowaną, piętrową rezydencję z późnego średniowiecza. Jej relikty, przekształcone później w barokowy pałacyk, zachowały w murach czytelne świadectwa kolejnych faz rozbudowy, obejmujące zarówno konstrukcje …
Nieistniejący dziś dwór w Gniewkowie był przez kilka stuleci siedzibą lokalnego majątku ziemskiego. Usytuowany w pobliżu kościoła parafialnego i otoczony fosą, pełnił funkcję obronno-rezydencjonalną co najmniej od XIV wieku. W kolejnych wiekach był przebudowywany i rozbudowywany, aż do ostatecznej rozbiórki w 1977 roku. Zachowane …
Zamek w Pielaszkowicach to późnorenesansowa rezydencja typu palazzo in fortezza, należąca niegdyś do rodów von Mühlheim, von Nostitz i von Buddenbrock. Usytuowany w podmokłej dolinie i otoczony fosami, zamek wyróżnia się unikatową wieżą mieszkalną nadbudowana nad basteją i dobrze zachowanym układem przestrzennym z podzamczem. …
Dawna siedziba rycerska w Pastuchowie to przykład średniowieczno-renesansowego dworu obronnego. W obrębie tzw. „majątku górnego” (Oberhof) do dziś przetrwała wieża mieszkalna z połowy XIV wieku, ujęta w późniejsze skrzydła mieszkalne z XVI stulecia. Na północnych krańcach wsi znajdują się także relikty drugiego dworu – …
Zamek Hummel (Hummelschlos) w Dzierżoniowie był średniowieczną siedzibą książęcą, wzmiankowaną od końca XIII wieku. Usytuowany w południowej części miasta, przy ul. Przedmieście, stał obok kościoła parafialnego. Po okresie rozkwitu w czasach Piastów Śląskich uległ stopniowej ruinie – już w 1422 r. określany był jako …
![KĄTKI, widok na pałac od frontu, 2023 (fot. P. Błoniewski , Katalog Zamków i Dworów Obronnych Śląska [https://zamki.pwr.edu.pl/]. Licencja: CC BY-NC 4.0 [https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0/])](https://zamki.pwr.edu.pl/wp-content/uploads/2025/04/4-Katki-palac-od-frontu-stan-2023.jpg)
Pałac w Kątkach stanowił pierwotnie folwark książęcy Bolka II i Agnieszki, jeden z dwóch odnotowanych we wsi w XIV wieku. Pod koniec tego stulecia przeszedł w ręce rycerstwa. Ze względu na zachowane fragmenty XIV-wiecznych murów bywa utożsamiany z późniejszym dworem obronnym rodziny von Messenau …
