Zamek w Strzegomiu był założeniem związanym z organizacją władzy książęcej i funkcjonowaniem kasztelanii, a w późnym średniowieczu także z systemem lenn zamkowych. Obiekt znajdował się w południowo-wschodniej części miasta lokacyjnego, w obrębie murów miejskich, w rejonie między ul. Kościelną, kościołem Piotra i Pawła oraz …
Pozostałości średniowiecznego założenia obronnego typu motte położone są na szczycie dominującego nad wsią wzniesienia, znanego jako Góra Strzelnicza, Szwedzkie lub Wierzbnieńskie Szańce. Choć dotąd uważano, że obiekt został całkowicie zniszczony podczas II wojny światowej w wyniku wykucia w skale stanowisk artyleryjskich, analiza danych z …
Zespół rezydencjonalny Wierzbnów, usytuowany na krawędzi terasy doliny Bystrzycy, stanowił od XIII wieku centrum dóbr rodowych z kościołem i karczmą. W jego obrębie zachowała się kamienna wieża mieszkalna, której początki sięgają drugiej połowy XIII wieku. W XIV wieku dobra przeszły w ręce cystersów krzeszowskich. …
Wierzbna – Skałka (Burgberg) było to jednoczłonowe założenie obronne na skalistym cyplu doliny Bystrzycy, o owalnym zarysie, otoczony systemem wałów i fos. Wzniesiony w trzeciej ćwierci XIII wieku jako siedziba rycerska rodu Wierzbnów– jednej z najstarszych rodzin możnowładczych Śląska. Użytkowany do przełomu XIII i …
Średniowieczny dwór w Świebodzicach, utożsamiany z rezydencją książęcą Bolka II, wznosił się przy murach miejskich, tuż obok Bramy Świdnickiej. Budowla o charakterze wieżowym, której relikty zachowane są do dziś w strukturze miasta, pełniła w XIV w. funkcję jednego z najważniejszych ośrodków władzy księcia świdnickiego …
![SZCZEPANÓW, dwór dolny na NMT (opr. Piotr Błoniewski, Katalog Zamków i Dworów Obronnych Śląska [https://zamki.pwr.edu.pl/]. Licencja: CC BY-NC 4.0 [https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0/])](https://zamki.pwr.edu.pl/wp-content/uploads/2025/06/3-szczepanow-03.jpg)
Grodzisko stożkowate w Szczepanowie z reliktami siedziby rycerskiej, położone na zarośniętej łące we wschodniej części wsi, przy dawnym folwarku, za rzeką Czarną Wodą. Obiekt usytuowany na wyspie otoczonej nawodnioną fosą, dostępny jedynie od strony zachodniej. Zachowany kopiec z wyraźnym wałem ziemnym i reliktami fosy …
![SZCZEPANÓW, widok na ruiny pałacu od strony płd.-zach., 2017 r. (fot. Piotr Błoniewski, Katalog Zamków i Dworów Obronnych Śląska [https://zamki.pwr.edu.pl/]. Licencja: CC BY-NC 4.0 [https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0/])](https://zamki.pwr.edu.pl/wp-content/uploads/2025/06/7-Widok-na-ruiny-palacu-od-strony-pld.-zach.-fot.-PB-2017.jpg)
Dwór górny w Szczepanowie to przykład ewolucji siedziby rycerskiej – od obronnej wieży mieszkalnej z pierwszej połowy XIV wieku po rozbudowaną, piętrową rezydencję z późnego średniowiecza. Jej relikty, przekształcone później w barokowy pałacyk, zachowały w murach czytelne świadectwa kolejnych faz rozbudowy, obejmujące zarówno konstrukcje …
Nieistniejący dziś dwór w Gniewkowie był przez kilka stuleci siedzibą lokalnego majątku ziemskiego. Usytuowany w pobliżu kościoła parafialnego i otoczony fosą, pełnił funkcję obronno-rezydencjonalną co najmniej od XIV wieku. W kolejnych wiekach był przebudowywany i rozbudowywany, aż do ostatecznej rozbiórki w 1977 roku. Zachowane …
Dawna siedziba rycerska w Pastuchowie to przykład średniowieczno-renesansowego dworu obronnego. W obrębie tzw. „majątku górnego” (Oberhof) do dziś przetrwała wieża mieszkalna z połowy XIV wieku, ujęta w późniejsze skrzydła mieszkalne z XVI stulecia. Na północnych krańcach wsi znajdują się także relikty drugiego dworu – …
![KĄTKI, widok na pałac od frontu, 2023 (fot. P. Błoniewski , Katalog Zamków i Dworów Obronnych Śląska [https://zamki.pwr.edu.pl/]. Licencja: CC BY-NC 4.0 [https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0/])](https://zamki.pwr.edu.pl/wp-content/uploads/2025/04/4-Katki-palac-od-frontu-stan-2023.jpg)
Pałac w Kątkach stanowił pierwotnie folwark książęcy Bolka II i Agnieszki, jeden z dwóch odnotowanych we wsi w XIV wieku. Pod koniec tego stulecia przeszedł w ręce rycerstwa. Ze względu na zachowane fragmenty XIV-wiecznych murów bywa utożsamiany z późniejszym dworem obronnym rodziny von Messenau …
